Kale inktzwam (Coprinus atramentarius)

Kale inktzwam


De Kale inktzwammen worden onderverdeeld in de Grote kale, de Kleine kale en de Bruine kale inktzwammen. Het verschil tussen de soorten is alleen met de microscoop te zien.
De Grote kale inktzwam (C. atramentarius) heeft in het centrum van de hoed enkele bruinige, aangedrukte velumplakjes, de Kleine kale inktzwam (C. acuminata) heeft deze velumplakjes niet, de Bruine (C. romagnesiana) dan weer wel, maar dit is een zeer zeldzame soort.
Afgezien van de velumplakjes in het centrum is de hoed van de kale inktzwammen kaal. De hoed is klokvormig tot uitgespreid, glad, mat, radiair gestreept-gerimpeld, beige-oker tot lichtgrijs. De rand is scherp en splijtend. De lamellen staan dichtopeen en verkleuren van wit naar zwart. De steel is glad, wittig en heeft een verdikte ringzone aan de basis. Het vlees is wittig, de smaak mild en de geur zwak. Giftig.

De kale inktzwammen groeien vaak in bundels op (ondergronds) loofhout, wortels en stronken.

De steel van alle soorten heeft een ribbelige ringzone, het velum bestaat uit schubjes
Onder de microscoop:
Kleine Kale inktzwam (C. acuminata)- sporen 6-10,7x4-6 mu, elliptisch, eivormig, met centrale kiempore, donkerbruin in water. Cheilocystiden 65-110x18-30 mu, zakvormig, vaak met plotselinge scherpe punt. Pleurocystiden 80-180x18x30 mu, knotsvormg. zakvormig, soms met plotselinge scherpe punt. Gespen aanwezig.
Grote Kale inktzwam (C. atramentaria) - sporen (6,5)7-11 x (4-)4,4-6,5 mu, frontaal elliptisch of eivormig, lateraal iets afgevlakt, kiempore groot, centraal. Bruin, niet doorzichtig. Basidia 27x9,5 mu, 4-sporig, met 3-6 pseudoparafysen. Cheilocystiden tot 100 mu lang, cilindrisch, knotsvormig, zakvormig. Pleurocystiden tot 200 mu lang, knotsvormig, zakvormig, soms gepunt. Velum bestaat uit vertakte kettingen van bruin gepigmenteerde cellen. Gespen aanwezig.
Bruine Kale inktzwam (C. romagnesiana) - sporen 7,5-11,5x4,4-6,5 mu, frontaal elliptisch, lateraal iets afgevlakt, kiempore duidelijk, centraal, roodbruin. Basidia 19-27x8,2-9,6, 4-sporig. Cheilocystiden 33-110x8,2-35,5 mu, zakvormig, subcilindrisch, knotsvormig, soms gesnaveld, plomp. Pleurocystiden 75-170x22-40 mu, zakvormig, subcylindrisch, knotsvormig, soms gesnaveld, zelden gevorkt of met kopje, ruim voorhanden. Gespen aanwezig.

Klik op de afbeelding voor vergrote weergave met beschrijvende tekst

SPECIFICATIES - Kale_inktzwam
familieInktzwammen (Coprinaceae)
info familieHiertoe behoren:
- Coprinus, Inktzwammen
- Psathyrella, Franjehoeden
- Panaeolus, Vlekplaten
.
Tere, relatief kortlevende paddestoelen. De jonge exemplaren hebben meestal een klokvormige hoed, later kan deze zich meer spreiden.
geslacht Inktzwammen (Coprinus)
info geslacht Een groep van saprotroof, meestal kort levende, vaak tere Plaatjeszwammen met ei- tot kegelvormige hoeden en verinktende lamellen. Sporeekleur is bruinzwart, zwart. In Nederland komen bijna 100 soorten Inktzwammen voor. Een groot aantal kleinere soorten kan alleen op grond van microscopische kenmerken van jong verzamelde exemplaren zeker op naam worden gebracht.
naam Kale_inktzwam (coprinus atramentarius)
waar loof- en naaldbossen, parken, tuinen, graslanden,wegbermen enz. zeer algemeen
sporeekleur zwart
hoed asgrijs tot grijsbruin, radiair geplooid, kaal of in het centrum fijn geschubd
steel witachtig, onderaan verdikt, daaronder iets geschubd
plaatjes zeer dichtopeen, vrij, eerst wittig, later zwart wordend